2006'da alınan emektar dizüstü bilgisayarım geçen zaman içinde denizde, karada ve havada muhtemelen yanımda birkaç yüzbin km yol yaptıktan sonra, iki sene kadar önce bir nevî mecburî emekliliğe ayrılmıştı. Aslında bunun temel sebebi arızalanması değil ama o dönem kullanılmaya başlanan 4.x Linux çekirdeklerinden kaynaklandığını düşündüğüm garip bir sorun sebebiyle, Radeon X1700 ekran kartının sürücüsünü, oldukça uğraşmama rağmen bir türlü düzgün çalışır hâle getirememiş olmamdı. Temel sorun; rastgele gibi görünen bir dağılım ve zamanlamayla, mevcut çözünürlük değiştirilene kadar ekranın aniden titremeye başlamasıydı, önceki çekirdeklerde ise böyle bir sorunu mevcut değildi.

Bu sebeple zamanında çok güçlü bir makina olan bu antika 17" iş istasyonunu son bir senedir çantasına terk etmiştim. Oysa onunla birlikte ne işler yapmış, ne maceralar yaşamıştık. Örneğin 2013'de bir Donanma projesi için üretim yapmaktayken masadaki bardağın devrilmesinden sonra, kasanın ön ortasındaki kart okuyucu yuvasından içeriği süzülen demli çay, hemen o bölgede bulunan sata bağlantısına temas etmiş ve içindeki projeye ait yedeklenmemiş bütün tasarım ve hesap dosyalarıyla birlikte, şifreli sabit diski öldürüvermişti :) Yine de bu husus, üretim safhası hemen hemen tamamlanmış durumda olduğundan söz konusu çalışmayı olumsuz etkilememiş fakat yine de belgelendirme ihtiyaçları sebebiyle, başıma bir miktar angarya kalmıştı...

Geçen hafta bi' arkadaşın dizüstü bilgisayarına Xubuntu kurduktan sonra aklıma çantadaki emektar geldi ve şuna da bir el atayım dedim. Artık iş bilgisayarı olarak başka bir cihaz kullandığım için eski bilgisayara yapacaklarım konusunda şimdi çok daha serbesttim üstelik. Öncelikle kullanmayı düşündüğüm işletim sistemleri blackArch veya Parrot idi fakat her ikisinin de 32bit desteğine sahip olmaması buna imkân vermedi, eh 13 yaşındaki bir bilgisayarın 64bit olması da pek beklenemezdi.

Bu durumda bir zamanların meşhur backTrack'inin devamı olan İsviçre kökenli Kali Linux'a [1] da bir bakayım dedim. Debian tabanlı olmasının da katkısıyla Kali hâlâ 32bit desteğine de sahip olduğu gibi nihâyet Xfce pencere yöneticisini de doğrudan kullanıyordu, daha ne olsun.

Hemen 32bit hafif Kali sürümünü indirip; 2GB belleğe, 120GB SSD'ye, çift çekirdekli 2500MHz işlemciye, 1680x1050 ekrana sahip bilgisayara kurdum. İlk izlenim: Müthiş! Böylesine eski bir bilgisayar üzerinde gerçekten etkileyici seviyede hızlı ve kararlı bir çalışma, şaşırtıcı derecede iyi. Yukarıda bahsettiğim sürücü sorunu mu? Artık mevcut değil, üstelik donanımın tamamı Kali tarafından mükemmel şekilde tanındı ve çalıştırıldı, özel klavye kısayolları vs. bile.

Bu noktada Kali'nin nasıl kurulacağından bahsedilmeyecek ki bunun birkaç mâkûl sebebi var. Biraz tecrübeli Linux kullanıcıları için ise zaten böyle bir bilgiye ihtiyaç yok. Öncelikle Kali, Linux'a yeni başlayanlara pek uygun bir işletim sistemi değil. Bu konuya ilgi duyanların sabırlı davranıp önce kolaylaştırılmış Linux dağıtımlarıyla kendilerini yetiştirmeleri uygun olacaktır. Kali ve benzeri özel amaçlı işletim sistemleri, ne yaptığını bilmeyenlerin kolayca başlarını derde sokabilecek imkânları da doğrudan sağladığı için öğrenme safhasını gözardı etmemek herkesin yararınadır.

En İyi Savunma Hücumdur

Temelden itibâren en iyi savunma hücumdur anlayışıyla tasarlanan Kali Linux, tam anlamıyla özel olarak şekillendirilmiş bir "Nüfûziyet Sınama" aracıdır. Bu sebeple de doğal olarak genel masaüstü işletim sistemlerinde göre bâzı belirgin farklara da sahiptir. Eğer Kali, benim de şimdi deneyeceğim gibi çift maksatlı olarak kullanılacaksa bâzı ilâvelere ihtiyaç duyacaktır denilebilir. Bunlardan birkaçına kısaca değinmek gerekirse:

0. Uygun Paketlerin Yüklenmesi

İşletim sistemi kurulduktan sonra herşeyden önce kullanıcıların amacına yönelik olarak tercih edilebilecek özel araçların kurulması gereklidir. Bunu yapabilmek için "metapackages" olarak adlandırılmış olan hedef çalışma sahasına göre tasnif edilmiş yazılım paketlerinin yüklenmesi gereklidir. Ayrıntılı bilgi için siteye [1] bakılmalı, ben şimdilik "öntanımlı" olarak adlandırılan 1GB'dan büyük yazılım dizisini kurdum, şöyle:

 ♦ uçbirim:
apt install -y kali-linux-default

Bu kurulum sonunda elde edilen çok sayıda araç menüye 13 ana başlık altında eklendi ki durum aşağıdaki resimde görülebilir. Farklı amaçlara yönelik yazılım ailelerinin isimlerini öğrenip kurmak için Kali sitesindeki ilgili bölüm incelenmelidir.

Resim.2) Bu safhada, yukarıdaki komutla sisteme eklenen onüç anabaşlık altında sıralanan muhtelif özel maksatlı yazılımlar. Aslına bakılırsa bu yazılımların tamamı herhangi bir Linux dağıtımı ile de kullanılabilir. Bununla birlikte bunları bulmak, derlemek, kurmak, ayarlamak, güncellemek ve bunu yüzlerce yazılım için tek tek tek yapmak son derece zahmetli ve zaman alıcı olacaktır ki Kali, blackArch, Parrot vesaire gibi özel maksatlı işletim sistemleri bütün bunlardan kurtulup asıl amaca odaklanmayı mümkün kılmaktadır.

1. Sıradan Kullanıcı Eklenmesi

Kali Linux öncelikle bilgisayarlardaki ve bilgisayar ağlarındaki zaafiyetleri açığa çıkartmak için tasarlanmış bir nüfûziyet sınama aracı olarak geliştirildiği için, bu doğrultudaki ihtiyaçlar sebebiyle öntanımlı olarak "root" kullanıcısı ile çalışır. Bunun anlamı sistemin devamlı olarak tam okuma/yazma yetkisi ile işletilmesidir. Fakat böyle bir yaklaşım söz konusu işletim sisteminin genel maksatlı olarak kullanılması durumunda çeşitli sıkıntılara sebep olmaya adaydır. Bu sebeple sistemi bir de sıradan kullanıcı eklemek mantıklı bir tercih olarak görülebilir. Bu yapmak gâyet kolaydır:

 ♦ uçbirim:
useradd -m kullanıcıAdı

Böylece sisteme "kullanıcıAdı" adlı yeni bir kullanıcı ilâve edilmiş ve "-m" seçeneği ile de sözkonusu yeni kullanıcı için "/home/kullanıcıAdı" dizini hazırlamış olur.

 ♦ uçbirim:
passwd kullanıcıAdı

ile bu yeni kullanıcı için parola oluşturulur.

 ♦ uçbirim:
usermod -a -G sudo kullanıcıAdı

ile de yeni kullanıcıya sudo yetkisi verilir ki ihtiyaç halinde yönetici imkanlarını kullanabilsin. Burada "-a" ekle ve "-G sudo" ise sudo grubu anlamındadır.

Son olarak yeni kullanıcı için kabuk tanımlaması yapılarak işlem tamamlanmış olur:

 ♦ uçbirim:
chsh -s /bin/bash kullanıcıAdı

chsh komutu kullanıcı için giriş kabuğunu değiştirmekte kullanılır. Şimdi oturum kapatılıp yeni kullanıcı ile giriş yapılabilir.

2. Sanal Makina Kurulması

Pek çok ihtiyacın en uygun şekilde giderilmesi için sanal makina kullanmak vazgeçilmez bir çözümdür demek yanlış olmaz. Bu noktada çok çeşitli seçenekler mevcut. Bununla birlikte konuyu hızlıca çözebilmek için burada kullanılacak tercih VirtualBox olacak. İleride diğer sanal makina seçenekleriyle birlikte bir değerlendirme yapmak düşünülebilir...

VirtualBox iki şekilde kurulabilir; ya kullanılan Linux dağıtımının depolarından yararlanmak ya da yazılımın yayıncısının sitesindeki kurulum dosyalarını kullanmak. Eğer belirgin bir sorun ve mecburiyet mevcut değilse daima ilk seçenek tavsiye edilir.

Önce Kali yazılım kaynaklarında VirtualBox ile alâkalı ne var ne yok diye bakılabilir:

 ♦ uçbirim:
apt-cache search virtualbox

Bu noktada iki farklı durum söz konusu. Benim gibi 32bit bir işletim sistemi kullanacaksanız Kali depolarında uygun virtualbox kurulum dosyalarının mevcut olmadığını göreceksiniz¹ ki bu şartlarda farklı bir yöntem uygulamak gerekir ve bu da uzun bir hikaye olacaktır. Fakat bu devirde büyük ihtimâlle zâten 64bit bir cihaz kullandığınız varsayılırsa aşağıdaki gibi devam edilebilir. VirtualBox gerek "root" gerekse yukarıdaki gibi yetkilendirilmiş "yeni kullanıcı" hesabı ile kurulabilir ama muhtemelen ikincisi daha iyi bir seçenek olacaktır.

 ♦ uçbirim:
sudo apt install virtualbox-qt

apt, gerekli bağımlılıkları da otomatik olarak çözdüğünden, ihtiyaç duyulan ilâve beş paketi de seçerek kurulumu başlatmaya hazırlar. İsteyenler önerilen iki paketi de ayrıca kurabilir. Bu işlem sonucunda bugün itibarı ile yazılımın 6.1 sürümü kurulmuş oldu.

Şimdilik daha fazla uzatmaya gerek. Bir süre kullandıktan sonra elde edilebilecek tecrübelerle; bir "yuvarlanan sürüm" olan Kali'nin; özel maksatlı bir işletim sistemi olarak nüfûziyet yeteneklerini ve genel maksatlı bir işletim sistemi olarak kullanılmaya uygunluğunu değerlendirmek mümkün olabilir...