Kemere

Kimse Bilmez Ahvâlimiz
Pazar, 01 Kasım 2020

Beyaz Vatan

Şu alçak Dünya'nın iki ucu vardır derler; Güney ve Kuzey diye. Bu ikisi aynı zamanda küresel hâkimiyet açısından da giderek büyümekte olan bir açık mücadelenin ve örtülü çatışmanın oyun sahalarıdır ve nihâyet bizim de bu sahaya çıkıp oyuna dâhil olma sıramız gelip çatmıştır.

Güneydeki Antarktika ve Kuzeydeki Arktika bölgeleri hem coğrafî yapı, hem de siyasî durum itibârı ile birbirlerinden belirgin şekilde farklıdır. Her iki taraf için gereken mücadele yaklaşımları da oyunların kuralları da kendine has yapılara sahiptir.

Yaftalar:
Devamını oku...
 
ESSM
Perşembe, 29 Ekim 2020

Bir yandan belki daha sonra başka çalışmalarda temel malzeme olarak kullanabilme hedefiyle ilerlerken, bir yanda da oyalanmaya devam etmek için ESSM'nin ölçü açısından olabildiğince hassas bir 3B yüzey/katı modelini oluşturmaya çalışmak oldukça zaman aldı, ne de olsa elimin altında sökülüp incelenebilecek bir füze yoktu.

"Evolved Sea Sparrow Missile" ifâdesinden kısaltılarak elde edilen ESSM adlandırmasına sahip söz konusu füze, aşikâr olduğu üzere Sea Sparrow'un RIM-7P sürümünü temel alınarak, daha yetenekli bir gemi özsavunma silahı amacıyla 90'larda başlatılmış ve Türkiye'nin de katılımcısı olduğu bir çalışmanın ürünüdür.

ESSM - Blok.1


Mevcut taslak seviyesinde ESSM-Blok.1 için hâricî model (TVC hariç) %95 oranda tamamlandı. Tabii ki dâhilî yapıyı ve bileşenleri modelleyebilmek pek mümkün değil.
Hemen resim üzerinden füzenin temel bileşenlerini açıklamak gerekirse:

  • 1 - Arayıcı Başlık; yarı-aktif radar, S-bandı (2-4GHz) ve X-band (7-12GHz).
  • 2 - Güdüm Elektronikleri; bölme çapı 8parmak (~203mm) başka bir ifâdeyle Sea Sparrow ile eşdeğer.
  • 3 - Harp Başlığı; Sea Sparrow ile eşdeğer fakat tapa yeni! Kıçtaki motor bölmesi 10parmak (~254mm) çapında olduğu için dış kaplaması konik.
  • 4 - Uçuş Bilgisayarı; otopilot, ivmeölçerler, kendini imhâ vs.
  • 5 - Motor; Sea Sparrow'un 8parmak motorundan daha üstün 10parmak, azaltılmış dumanlı tamamen yeni motor, burada parmak "eski parmak" değil!
  • 6 - Kuyruk; manevra için dört adet hareketli ve katlanır kanatçık.
  • 7 - TVC; ingilizce "Thrust Vector Controller" ifâdesinden kısaltma. ESSM'nin sadece dikey fırlatılan sürümünde kullanılır, füze kovandan yükselip ilk keskin dönüşü yaptıktan sonra atılır.

Bu noktadan sonra Blok-2'nin hazırlanması kolay olurdu ama sıradaki füze SM-1MR...

Yaftalar:
 
Karlos.2
Çarşamba, 21 Ekim 2020

Aslınca önceki yazı ile birlikte bu konu hiç hesapta yoktu fakat birkaç hafta önce, kafayı çullanan acayip düşüncelerden en azından bir süreliğine de olsa kurtulma umuduyla biraz 3B modelleme yapmaya başlamak zorunda kalınca ve malzeme olarak da her nasıl olduysa Akıncı adlı malûm insansız hava aracını seçince mesele buralara gelmiş oldu.

Gerek Deniz Kuvvetlerinin havacılık ihtiyaçları, gerekse daha önce bahsi geçen tayyare gemisi sevdası vesaire gibi konular bir araya geldiğinde; aşağıda Akıncı-D olarak sunulan ve tamamen geliştirilmekte olan Akıncı tasarımını temel alan bir kavramın, yine inşa hâlindeki Anadolu Sınıfı gemiler ile birlikte kullanılabilirliğinin de incelendiği küçük bir çalışma yapmak muhtemel hâle gelmiş oldu.

Devamını oku...
 
Canı Kaymak İsteyen Cebinde Manda Taşır
Pazartesi, 19 Ekim 2020

Kabaca son çeyrek asır boyunca ara ara ısıtılarak önümüze sürülüp duran bir pilavdır "Uçak Gemisi" ki pirincinin cinsinde olsa gerek, çok da su kaldırır. Gerçekçi olmak gerekirse Türk Donanmasının ne kısa, ne de orta vâdede böyle bir araca ihtiyacı olduğuna ikna olabilmek pek mümkün değildir, uzun vâde ise tartışmaya açıktır. Konunun çok çeşitli ve karmaşık boyutları ihtiva etmesi sebebiyle, meselenin burada kapsamlı olarak ele alınması düşünülmüyor, şimdiki hedefler biraz daha farklı olacak.

Devamını oku...
 
İtalya
Cuma, 11 Eylül 2020

Bugün için Dünya askeri liginde oynayan ülkelerin/milletlerin yerini belli eden temel değişkenlerden biri de sahip oldukları denizaltıların nitelikleri ve bu teknoloji alanındaki yapabilme bilgileridir ki kendi nükleer tahrikli denizaltılarını tasarlayıp inşa edemedikçe birinci lige çıkabilmek mümkün değildir. Bu sebeple oyunun gerek sahada, gerekse saha dışında nasıl oynandığını incelemek faydalı olabilir. Tabii asıl meselemiz bu hikâyelerden Türkiye açısından çıkartılması gereken dersler olsa gerektir.

Bu bağlamda peş peşe birkaç yazı ile muhtelif ülkelerin atom denizaltısı maceraları kısaca ele alınacaktır ama konular ABD, Rusya gibi bilindik oyuncuları değil de pek bilinmeyen oyuncuları kapsayacaktır. O zaman İtalya'nın macerası ile başlayalım.

Kavramsal İtalyan Balistik Füze Denizaltısı, 1960'lar

Resim.1) İtalyan Donanmasının, orta menzilli balistik füze taşıması öngörülen hayaline ait, Venedik Deniz Müzesinde de sergilenen taslak tasarım, 1960'lar. Aslına bakılırsa açıkça Corç Vaşington (SSBN 598) sınıfına ait bir çizim.

Devamını oku...
 
İki Hece: Ar-Pa
Cumartesi, 29 Ağustos 2020

Arpa tek yıllık bir uzun gün bitkisidir. Ancak, değişik gün uzunluklarına da uyabilir. Tahıllar içerisinde en çok kardeşleneni olup 5 - 8 kardeş verir. Bitki boyu ortalama 35-100 cm’dir. Başakları ortalama 8 - 15 cm boyunda olup 2, 4 ve 6 sıralıdırlar. Yapısında %9-13 ham protein, %67 kadar karbonhidrat bulunur. Serin iklim tahılları içerisinde buğdaydan sonra en çok ekimi yapılandır. [1]

Arpa önemli bir hayvan yemi olup, yem olarak değeri mısırın % 95'i kadardır. Yemlik arpalarda protein oranının fazla olması istenir. Kavuzun fazla olması besleyicilik değerini düşürür. Bu yazı ise besleyici değeri daha farklı olması yanında, dayanılmaz lezzeti ile dünya çapında nam yapmış bir hayvan yemi olan; inorganik Nemçe Arpası hakkında olacaktır.

Son Yiyiciler

Devamını oku...
 
Ayna
Pazartesi, 17 Ağustos 2020

Her ne kadar hazırlık safhasında oldukça fazla içerik olsa da uzun zamandır bunları tamamlayabilmek, dünya hâlinden kaynaklanan muhtelif sebeplerle mümkün olamadı. Ama meydanın boş kalmaması için, tam olarak gündemle de doğrudan bağlantılı olmak üzere, dört farklı denizciye ait dört adet dörtlük gelsin.

Yatağan

Hep Efrenç ellerini gezmiş idik
Nice küfr-ehli bağrın' ezmiş idik
Akdenizde seyreder idik ol zaman
Ehli küfre vermez idik hiç aman
Murad Reis geldi gülbang çektirdi
Din-i İslam sancağın diktüğü vaktin
Padişah uğruna niyet eyledi
Çıkıp Cezayir'den gitdüğü vaktin
Korsanlık ederken Hind'in yolunda
Nemçe'nin bacını aldı Cezayir
Urum'da Acem'de halkın dilinde
Küffarın bağrını deldi Cezayir
Deniz üstünde yürürüz
Düşmanı arar buluruz
Öcümüz komaz alırız
Bize Hayreddinli derler

Yatağan

Müellifleri; Pîrî Reis, Seydi Ali Reis ve Garp Ocaklarından Mağriblioğlu ile Armudlu ama hangisinin kime ait olduğunu ve şiirlerinin tamamını bulmak da okuyucuya kalsın...

 
Bu Meydanda Nice Başlar Kesilir Hiç Olmaz Soran
Cuma, 24 Temmuz 2020

Sancak

Bugün, şu ziyâdesiyle uzun hayatımda şahit olduğum (ve muhtemelen sonuna kadar olabileceğim) en önemli gündür. Bugün artık ümit edilebilir ki milletimizin üzerindeki lânetlerden biri kalkabilir. Ve eğer kıyâmet çok yakınlarda değilse, yakın gelecekte, dünyanın gidişâtının temelinden değiştiği bir kerteriz noktası olarak da anılmaya başlanacaktır bugün.

Kâdim Savaşçı nihâyet, çok uzun zamandır oturduğu yerden ayağa kalktı. Bugünü gören bizler ne kadar da kısmetli olduğumuzun henüz pek farkında olamayabiliriz. Babalarımız ömürleri boyunca bunu bekledi, dedelerimiz göremedi, dedelerimizin babaları da ve onların babaları dahi ne kadar ümitle ve sabırla bu kıyâmı bekledilerse de görememişlerdi.

Gelgelelim bunun bugün gerçekleşiyor olması bizim çok çalışıp da bunu hakettiğimiz anlamına da gelmez. Aslına bakılırsa, belki de gelmiş geçmiş bütün nesil silsilemiz içinde muhtemelen en kötüsü olan bizlere, böyle bir şerefin isâbet etmesi de başlı başına acayip bir ibretlik durum olsa gerektir ki hikmetinden suâl olunmaz.

İçimizde hain de pek boldur elbet; bukalemunvârî küffâr-sevicilerden, ibnecilere, yunanoğullarından, ebû Leheb'i çırak çıkartacak seviyedeki maymunlara kadar sürü oldukça kalabalıktır ama bunu aslında şöyle düşünmek lâzım:

Eğer onlar olmasaydı, bizim var oluşumuzun ne anlamı olurdu ki! Onlar yüz yıl önce de vardı, beşyüzyıl önce de mevcuttu, bin yıl önce de yine görevdeydi... Hâliyle gelecekte de ellerinden geleni yapmakla mükellefler, velhâsıl onların kim olduklarının, ne kadar kalabalık olduklarının vs. bir önemi yok, asıl önemli olan bizim ne yapacağımızdır, değil mi?

Dışarıdaki düşmanlar mı? Hiç sorun değil. Er meydanının bir cephesinde yalnız biz, diğer cephesinde dünyanın geri kalanı, bundan daha güzel bir manzara olabilir mi? Gündelik kısır siyâsî çekişmelere, bilimum medya palavralarına ve salt sayılara, dayalı görüşler üzerinden mevcut durumun ve yakın gelecekte olmaya başlayacakların anlaşılabilmesi mümkün değildir, sadece zâhire bakmak, ne olup bitmekte olduğunu kavrayabilmek için kâfi gelmez.

Buradaki mesele kesinlikle siyâsî değildir, sadece ikili bir durumdur; ya bir, ya sıfır! Bulanık mantık bu tür alanlarda işlemez, herkes tarafını açıkça seçebilir ki bu açıdan mesele son derece basit, kısa ve özdür. Bugünün küresel er meydanında da sadece iki cephe var, taraflar ise aşikâr...

Yaftalar:
 
Osmanlı Bahriyesi'nin Yelken Devri ve Türk Korsanları
Çarşamba, 15 Temmuz 2020

Osmanlı Bahriyesi'nin Yelken Devri ve Türk KorsanlarıAslına bakılırsa bu kitap ikinci kez tanıtılacak. Yine de ilkinin üzerinden tamı tamına yirmi sene geçtiği için, bir kez daha bahsetmekten zarar gelmezdi. Söz konusu yazıları merak edenler ise kaynak [1] ve [2]'ye göz atabilirler...

Selim Sırrı Altıer tarafından yazılan ve yanda kapağı görülen bu kitap, yanlış hatırlamıyorsam 1990'ların ikinci yarısında, Boğaziçi Yayınları tarafından basılmıştır, ne yazık ki baskı üzerinde tarih yazılmadığı için kesin bir yıl veremiyorum ama çıkar çıkmaz okuduğumu hatırlıyorum ve bildiğim kadarıyla ikinci baskısı da mevcut değil fakat en azından sahaflarda bulunabiliyor.

Kitabın kapsamı oldukça geniş olmakla birlikte bilhassa yayınlandığı dönem itibârı ile Türk Denizcilerinin, Kuzey Denizi'ndeki İzlanda'ya kadar uzanan geniş bir coğrafya üzerindeki etkinliğini belgelere dayanarak gösteren ilk örnek olması sebebiyle çok değerlidir.

Diğer taraftan bu eseri bir başlangıç noktası olarak değerlendirmek lâzım ki bu temel veriler üzerine daha kapsamlı incelemelerin âcilen gerçekleştirilmesine de ihtiyaç vardır, müthiş denizcilik tarihimizin hak ettiği seviyede öğrenilebilmesi ve öğretilebilmesi açısından...

Hemen birkaç satır alıntı da verelim:

"Tarihi hakikatlere daima sadık kalarak yurt dışında 4-5 yıl süren yorucu bir araştırma neticesi hazırlayıp resimleriyle birlikte çizip sunduğum bu kitapta o muhteşem devrin yelkenli harp gemilerinde zor şartlar altında lâyıkıyle vazife gören Reis ve Levend'lerimizle, Tersaneler'imizde görev yapan gemi inşâiye mühendisleri ve ustalarına ait önemli gördüğüm pek çok mevzu'a dair bilgileri de kısaca naklettim."

"Bu eseri hazırlamaktaki gayem, sivil ve askeri Deniz Okulları'nın öğrencilerine ve meraklı Derya Ehli'ne faydalı olmaktan ibârettir... Böyle biline vesselâm."

Allah râzı olsun!

"Osmanlı Donanmasında Vazife Gören Yedi Sınıf Deniz Erleri

  1. Levendler
  2. Azablar
  3. Kalyoncular
  4. Gabyarlar
  5. Sudagabolar
  6. Aylakçılar
  7. Kürekçiler
... Türk kürekçilerine Ahbab, esir kürekçilere ise Çakal denirdi..."

"... 1628 yılında Danimarkaca olarak yazılmış bir kitapta şöyle diyor,"

"Zalim Türk Korsanları Hakkında Malûmat:"

"1627 senesinde İZLANDA'ya geldiklerinde 300 kişiyi esir edip pek çoğunu da öldürdüler. Bu kitabın yazarı Oluf Eigilsson'u Vestmannaeyjar Adası'nda tutsak edip CEZAYİR'e götürdüler...
Daha sonra 1628 yılında diğer bazı esirler de fidye verildikten sonra hürriyetlerine kavuştular ve İzlanda Adası'na avdet ettiler.""

Bu kitabı okuduktan kısa bir süre sonra, eski sitede, 1997-98 civarında olmalı, bir yazı ile ilk teşebbüsü başlatmıştım ki buna belki bir kamuoyu yoklaması demek daha doğru olabilirdi. Hedef, yeterli sayıda gönüllü Deniz Ehli'nin bir araya getirilmesiyle önce uygun boyutlarda bir Osmanlı Çektirisinin gerçeğine uygun şekilde inşa edilmesi ve bu kayık ile Akdeniz'in bizim açımızdan önemli bölgelerine uğrayarak Doğu-Batı doğrultusunda geçilmesi, oradan Koca Murat Reis'in dümenusyunda Kanarya Adalarına ve bilâhare Küçük Murat Reis'in dümensuyunda Kuzeye yönelerek burada bahsi geçen kitapta da belirtilen güzergâhlar üzerinden İzlanda'ya yelken-kürek ile bir sefer düzenlenmesinden meydana gelmekteydi.

Tabii ki böyle bir teşebbüsün başarıya ulaşabilmesi çeşitli sebeplerle mümkün değildi. Fakat zaman değişkeni birgün böyle bir fikrin bile gerçekleştirilebilmesinin önünü açabilecek kadar acayip bir kavram olduğu için tamamen ümitsiz de değildim. Aslına bakılırsa temel sıkıntıların başında nâsosyal bir insan olmam geliyordu ki bu doğuştan gelen kişilik yapısı, sanırım bütün mühendislerin ortak niteliklerindendir, bir insan hem sosyal, hem de mühendis olamaz, yâni gidip diplomayı alıp, kâğıt üzerinde olabilir tabî ama ne demek istediğimi anladınız sanırım.

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde ve bu hayat akıntısı içinde, herhalde kaderin cilvesi ile çok kafa dengi, müthiş insanlarla tanıştıkça bu tür fikirlerin gerçekleşebilme ihtimâli, yavaş yavaş ve belki henüz bir serap gibi de olsa ufukta belirmeye başladı, eh deli deliyi görünce sopasını saklarmış derler ;)

Bu mevzuyu da yukarıda bahsi geçen kitabın müellifine ait bir beşlik ile noktalayalım, hem de bir yandan tam bugünün anlamına, içimizden çıkmış küffâr-sevici çakallara da isâbet etsin:

Din yoluna Hû deyû
Pala kılıç sallayıp
Kâfir bağrı dağlayıp
Saldı Reis kadırgaları
Küffâr-ı korsan üstüne

 
Donanmaya Yönelik Gelecek Nesil Tehditler - 1
Cumartesi, 11 Temmuz 2020

2025 - 2035 arasındaki kısa vâde olarak tanımlanabilecek yakın dönem itibârı ile Donanmanın karşılacağı yeni nesil tehditlerin ve bunlara karşı yapılabileceklerin, birkaç farklı konu başlığı altında ele alınması düşünülüyor. Söz konusu başlıklar, Deniz Savaşları açısından yepyeni değişkenler olarak ortaya çıkmak üzere olduğundan, gidişâtın şimdiden gerçekçi olarak kestirilebilmesi, uygun karşı önlemlerin hem doğru, hem de zamanında geliştirilebilmesi için hayâtî önem taşımaktadır.

Üç farklı MİHA'nın üç farkı muharip uçak ile karşılaştırılması

Resim.1) Bugün itibârı ile yürütülmekte olan en önemli üç MİHA çalışması olan Neuron (Fransa, Yunanistan, İtalya, İspanya, İsveç, İsviçre), S-70 (Rusya) ve X-47B (ABD) ile üç farklı muharip uçağın ölçekli karşılaştırması, bu yeni nesil araçların boyutları hakkında fikir verebiliyor. Tabii ki mesele bu üç araçtan ibâret değildir ve sürmekte olan daha başka ciddi çalışmalar da mevcuttur.


Yukarıdaki [Resim.1]'den anlaşılabileceği üzere, giriş konusu; gemilere karşı Muharip İnsansız Hava Aracı (MİHA) kullanımının bir bölümü hakkında olacaktır. Bildiğiniz üzere yakın dönem itibârı ile Türk Silahlı Kuvvetleri, Silahlı İnsansız Hava Aracı (SİHA) kullanımının ne derece etkin olabileceğini bütün dünyaya uygulamalı olarak göstermişti. Bununla birlikte burada konu kara üzerinde değil, deniz üzerinde kullanım açısından ele alınacaktır ki arada önemli farklar mevcuttur, ayrıca şimdiki kapsam hücum değil, sâdece savunma yönü ile sınırlı olacaktır.

Devamını oku...
 
Pürüzsüz İniş
Pazar, 05 Temmuz 2020

Akış ayrılması hâdisesi, akışkan mekaniği temelli mühendislik çalışmalarında çok önemli bir inceleme sahasını oluşturmaktadır. Onlarca yıldır sürdürülmekte olan kapsamlı denel ve hesaplamalı incelemelere rağmen bu problem önemini sürdürmektedir. Hesaplamalı Akışkan Dinamiği (HAD) uygulamaları yakın dönemde iyice yaygınlaşmış olsa da henüz ağırlıklı olarak Reynolds Ortalamalı yöntemler kullanılmaktadır ki bu yaklaşımın yetersizlikleri aşikârdır, örneğin burada bahsi geçen türbülanslı sınır tabakanın ayrılması ve tekrar birleşmesi gibi durumların incelenmesi söz konusu olduğunda.

AIAA LES Workshop 2022 tanıtımından

Bu alanda bir ilerleme elde edebilmek için kurgulanan "pürüzsüz iniş" olarak adlandırılabilecek bir kesit üzerinde yapılan yüksek çözünürlüklü rüzgâr tüneli ölçümlerini, Büyük Girdap Benzetimi (LES) temelli [Resim.1] hesaplamalı çözümlerle karşılaştırmaya yönelik olarak hazırlanan ve 2022'de yapılacak sunumlarla değerlendirilecek bir çalışma [2] vasıtasıyla konuyla ilgili bir miktar ilerleme sağlanması mümkün olabilir.

Burada bahsi geçen çalışma için kurgulanan geometri, gemi ve denizaltı kıçındaki karmaşık akış oluşumlarının basitleştirilmiş bir türevi olduğundan, incelenecek hesaplamalı yöntemler, gemi mühendisliği uygulamalarına yönelik katkılar açısından da son derece uygun veriler sağlayabileceği için bizim açımızdan da önemlidir.

Devamını oku...
 
Elbet Titretecek Yine Rûy-i Zemin Arş-ı Semâyı
Çarşamba, 01 Temmuz 2020

Kısa süre önce ele alınan DGK-T.857 merkezli konuya üçüncü bir bölüm ile devam etmek lüzûmlu oldu. Şimdi, geleceğe dönük Donanma ihtiyaçlarına yönelik arge çalışmalarının istenen seviyede başarıya ulaşabilmesi için vazgeçilmez kabûl edilebilecek bir "Büyük Ölçekli ve Özel Maksatlı" deney altyapısının kurulmasına yönelik, hızla uygulanabilir bir çözüm adayı oluşturulmaya çalışılacak.

Büyük ölçekli deneyler neden önemli diye düşünenler kaynak [1]'e bir göz atmakla işe başlayabilirler ki yine benzer şekilde bu tür bir tesisin daha başka kullanım alanları da mevcuttur...

Önceki bölümde sunulan idârî altyapı çözümünde tanımlanan söz konusu kavramlar için hem suüstü, ama ağırlıklı olarak hem de sualtı teknolojilerine yönelik denel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik olacak şekilde öngörülen bir yapılanmanın, çeşitli sebeplerle, bir içsu havzasında kurulması uygun olacaktır ki bu durumda önümüze iki seçenek çıkar; doğal göller ve yapay göller.

Çeşitli etkenler sebebiyle ülkemizdeki tabî göller bu ihtiyaçları karşılamaktan uzaktır ve bu sebeple kurulu baraj gölleri içinden bir seçim yapmak en uygun yaklaşım olarak düşünülebilirdi.

Baraj Akarsu Yükseklik (m) Hacim (m3) Alan (m2) Ortalama Derinlik
Ermenek Ermenek 210 4,580e09 5,87e07 78,0m
Deriner Çoruh 207 1,96e09 2,64e07 74,6m
Yusufeli Çoruh 220 2,13e09 3,30e07 64,5m
Oymapınar Manavgat 157 3,00e08 4,70e06 63,8m
Kiğı Peri 146 5,07e08 8,35e06 60,8m
Atatürk Fırat 166 4,87e10 8,17e08 59,6m
Berke Ceyhan 201 4,27e08 7,80e06 54,7m
Boyabat Kızılırmak 150 3,56e09 6,54e07 54,4m
Dim Dim 135 2,51e08 4,7e06 53,4m
Altnkaya Kızılırmak 140 5,76e09 1,18e08 48,7m
Hasan Uğurlu Yeşilırmak 135 1,07e09 2,27e07 47,4m
Menzelet Ceyhan 137 1,95e09 4,20e07 46,4m
Adıgüzel Büyük Menderes 144 1,19e09 2,59e07 45,9m
Keban Fırat 163 3,10e10 6,75e08 45,9m
Karakaya Fırat 173 9,58e09 2,68e08 35,7m

Çizelge-1) Türkiye'de bugüne kadar inşa edilmiş olan 130m'den daha yüksek barajların ortalama derinliklerine göre sıralanması.
Buradaki yükseklikler akarsu yatağının zemininden verilmiştir.


Söz konusu hedefler doğrultusunda yapılacak tercih için en önemli ve öncelikli değişken, derin su ihtiyacı olduğundan, hemen yukarıdaki çizelgede görülebildiği üzere Türkiye'de bugüne kadar inşa edilmiş olan baraj gölleri içinden, 130m'den daha yüksek gövdeye sahip olan 15'i aday olarak seçilmiştir.

Devamını oku...
 
Gâfil Ne Bilir Neşve-i Pür Şevk-i Vegâyı
Salı, 23 Haziran 2020

Kavramsal DGK-T.857 çalışmasının bu ikinci bölümünde en verimli ve etkin çözümü oluşturabilmek için gerekli en hassas bileşen olan idârî yapının doğru ve sağlam bir şekilde inşa edilebilmesi amacıyla düşünülen muhtemel bir kurgunun temeli açıklanmaya çalışılacaktır.

Bugüne kadar gerek eski ve gerekse yeni sitede, yeri geldikçe anlatılmaya çalışıldığı üzere bu topraklarda yapabilme-bilgisi yönünde insan gücü eksikliği hiç söz konusu olmadı, buna mukâbil başka alanlarda çok ciddi eksiklikler ve zaaflar olması sebebiyle, rota dengesi sağlanamadığı gibi, seyir, istenenlerden ve ihtiyaçlardan çok uzak sularda cereyan etti.

Örnekler saymakla bitecek gibi değildir, mesela geçtiğimiz birkaç asır içinde; değerli gök bilimci Takiyüddin de aynı kaderi paylaştı, torpidocu İdris Bey [1] de, ilk milli hücumbot projesi de tek bir kişi tarafından [2] kolayca imha edildi, ilk üç Milgem projesi de... Bu mekanizmanın işleyişi ve kökenleri burada ele alınmayacak, diğer taraftan bu meseleye nasıl kalıcı bir çözüm bulabiliriz sorusuna, aşağıda oluşturan taslak model ile bir cevap verilecek.

Devamını oku...
 
Pro Pagan Da
Cuma, 19 Haziran 2020

Bu kez bahsi geçecek kitapların, oldukça eski tarihli olmalarına rağmen nedense Türkçe çevirileri (bildiğim kadarıyla) yayınlanmış değil gibi ki bu sebeple, mecburen ingilizce orijinalleri mevzu bahis olacak. Gençliğinde ABD'ye göç eden, 1892 Avusturya doğumlu Edward L. Bernays tarafından yazıldıktan sonra yayınlanan ve aşağıdaki resimde kapakları görülen iki kitap, aslına bakılırsa Toplum Mühendisliğinin bir silah olarak kullanılmak üzere geliştirilme tarihi açısından son derece önemli bir dönüm noktası teşkil ettiği için gâyet ilgi çekicidir denilebilir.

Uzunca bir zaman önce arkadaşım Yusuf bunlardan ikincisi olan Propaganda'dan bahsedip daha sonra bana kitabı da gönderince Bernays ile tanışmış oldum. Bilâhare bir başka ilgi çekici ayrıntı ise bu adamın meşhur Sigmund emminin hem ana, hem de baba tarafından yeğeni olması şeklinde belirdi. Doğrusu kendisine bile faydası olmayan ama insanlığın ruh sağlığının büyük kurtarıcısı(!) olarak pazarlanagelen, meşhur uyuşturucu müptelası dayı Freud mu yoksa yeğen Bernays mi insanlığa daha büyük zarar vermiştir diye sorulsa, buna cevap vermek zor olur, ama tahminimce ikincisi burun farkıyla kazanır.

Crystallizing Public Opinion (1923) ve Propaganda (1928) kitaplarının kapakları

Resim.1) Yazarın iki meşhur kitabının kapakları; Crystallizing Public Opinion (1923) ve Propaganda (1928)
İkinci kitap daha tanınır olsa da aslında ondan beş yıl önce yayınlanan, türünün öncüsü kabûl edilen ve daha az tanınan ilkinin, devamı sayılabilir.


1928 tarihli Propaganda adlı kitaptan birkaç satır alıntı verilebilir. Fakat hem kitap, hem de aşağıda bahsi geçecek kısa ama önemli vidyolar sadece ingilizce olarak mevcut olduğu için alıntılar da mecburen orijinal dilinde (doğrusu içimden tercüme etmek de gelmedi) yazılacak, bu arada kitabın açılış bölümünün adı da pek hoş; "Organizing Chaos". Bu eski ve tanıdık kavram kimilerinize başka şeyler de hatırlatabilir, neyse, alıntılara geçelim:

Yaftalar:
Devamını oku...
 
İt Değiliz ki Dağa Küselim
Çarşamba, 17 Haziran 2020

Türk denizcilik tarihini, değerlendirme amacıyla muhtelif bölümlere ayırabilmek mümkündür ve bütün bu sahalarda yeterli miktarda kapsamlı çalışmanın yapıldığını söyleyebilmek de henüz pek mümkün sayılmaz. Bunun bir sebebi ve/veya sonucu, yansıması olarak da tarih bilincimizde ciddi sıkıntılar ve geçmişteki gerçekler ile aramızda çok ciddi kopukluklar olduğu rahatlıkla iddia edilebilir.

Diğer değişkenlerle de etkileşim hâlinde olan denizcilik konusu hakkında çok çeşitli başarılar ve başarısızlıklar ve bunların, gerek ülkenin, gerekse dünyanın gidişâtı üzerindeki etkileri söz konusu olabilirse de bu yazıda daha özel bir konuya el atılacağı için böyle ayrıntılara pek girilecek değildir. Buradaki mevzunun merkez noktasını ise İstanbul Haliç'de kurulan Tersane-i Âmire teşkil edecektir denilebilir ama geçmiş açısından değil de gelecek açısından.

Tabii ki denizcilik konusu, ülkenin; siyâsî, içtimâî, iktisâdî, maddî, mânevî vesaire gibi değişkenlerinden bağımsız olarak değerlendirilemez ve anlaşılamaz çünkü bu etkenlerin tamamı bir bütünü oluşturduğu gibi en alâkasız gibi görünen konu başlıklarının bile karşılıklı derin etkileşimleri söz konusudur.

Örneğin, tarih açısından bakıldığında görülebileceği üzere, kimi zaman devletin iktisâdî zayıflaması denizciliği sekteye uğratmaya, zayıflayan denizcilik ise devlete hasar vermeye başlamıştır, diğer bir ifâdeyle karşılıklı olarak birbirini tetikleyen bir nev'î kısır döngü söz konusudur ve daha eskiye gidilirse bu durumun tam tersinin geçerli olduğu zaman dilimleri de fark edilebilir... Bu sebeple konuyla ilgili tarih çalışmaları, en az teknik çalışmalar kadar önemlidir.

Resim.1) Tersane-i Âmire'nin sadece bir bölümünün görüntüsü, 1890'lar olmalı. Ortada, donanmamızın ilk iki denizaltısının inşa edildiği büyük kapalı kızak hemen göze batıyor. Bu yapının içinden bir fotoğraf görmek isteyen buradaki yazıya göz atabilir.

Devamını oku...
 
Artçı Diplomat
Cumartesi, 13 Haziran 2020

Artçı DiplomatBilinen ikibin küsur yıllık Türk tarihi içinde en karanlık, aşağılayıcı ve de fazlasıyla kahredici dönem hangisidir diye sorsanız bana, vereceğim cevap; İstanbul'un düşmanlar tarafından işgalin başlangıç adımı sayılabilecek 10 Kasım 1918 ile 20 Temmuz 1936'da kurtarılması arasında geçen uzun zaman dilimidir, şeklinde olacaktır. Aynı sebeple bütün bu büyük acıya yol açan olaylar silsilesi belki de tarihimizdeki her şeyden daha iyi öğrenilmek zorundadır ki yapılan hataların farkına varılıp, gerekli ibretler de aldıktan sonra, doğru sonuçlar çıkartılabilsin.

Konu böylesine önemli olmasına rağmen, bahsi geçen işgal döneminin görmezden gelinmesinin ve âdeta hiç olmamış gibi davranılmasının psikolojik sebepleri de olabilir belki ama hepimiz için bu karartılmış zaman diliminde yaşananlar, ödenen bedeller, çekilen târifsiz çileler hakkında doğru bir şekilde bilgilenme ihtiyacında olduğumuz gerçeği de açıkça ortadadır.

İşte yanda kapağı görülen, etrafımızı sarmış durumdaki türlü türlü ideolojik saplantılardan ve kuruntulardan uzak, akıcı bir dil ile ve belgelere dayanarak yazılmış; Artçı Diplomat adlı eser, yediden yetmişe, herkese tavsiye edilir. Kitabın içeriği sadece bu konudan da ibâret değildir, örneğin bugün yaşanmakta olan Libya hadisesilerinin köküne inmek isteyenler için de kitapta ilgi çekici bilgiler mevcuttur... Birkaç satır alıntı da vermek icâb ederse:

"Ailede anlatılanlara göre, Sultan Abdülhamid bir ara önemli bir yenilik yapmak istedi. 1851'den beri Londra'ya hep Hıristiyan büyükelçileri tayin etmek âdetinden vazgeçilerek oraya, Rum veya Levanten olmayan, Müslüman bir Türk göndermeyi tasarladı... İngiltere menfi bir tavır takındı... "

"5 Ekim 1908'de ... Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, 1878'den beri işgal ettiği Bosna-Hersek'i ilhak etti. İstanbul halkı galeyana geldi ... iki gün sonra 7 Ekimde halk toplanıp Avusturya-Macaristan aleyhinde gösteriler yaptı. Neticede, oradan ithal edilen mallara karşı boykot ilan edildi. Bunlar arasında o zaman en belirgin olanı Avusturya malı fesler olduğu için, Sultan Mahmud devrinden beri Osmanlıların resmi serpuşu olarak kullanılan bu başlığa karşı bir tepki doğdu ve yerine kalpak tercih edilmeye başlandı."

Bu alıntı, sokak gösterilerinin aslında sadece acizliğin ilânından ibâret olduğunun bir numunesi olması yanında, böylesine üretimden uzak ve dolayısı ile ithalâ bağımlı kalındığında, içine düşülmesi kaçınılmaz olan acizlik kuyusunun derinliğini de göstermektedir. Tek kullanıcısı Osmanlılar olan fes gibi bir ürünün ezeli bir düşmandan ithâl ediliyor olması gerçeğini nereye, nasıl oturtalım, bugün bile yoğurt mayasını dahi hiç utanmadan, sıkılmadan Batıdan ithâl ediyor olduğumuzu öğrendikten sonra.

"Durumu yakinen takip eden İtalya yaratılan fırsatı fark ederek harekete geçti. Tüccarlarına Libya'da kötü muamele edildiğini iddia ederek protestolara başladı ve tehditler savurdu. Nihayet 29 Eylül 1911'de İtalya Osmanlı İmparatorluğuna harp ilan etti. Bu gaflet zor anlaşılır."

"Bu durumdan kurtulmak için, İtalya iki koldan harekete geçti. İlki askeri idi. Bariz bir üstünlüğü olan donanmasını faaliyete geçirerek, 1912 yılının 24 Nisan-20 Mayıs tarihleri arasında ... Rodos ve Oniki Ada'yı işgal etti."

"Balkan Savaşı hengamesi sırasında, Ouchy anlaşmasının önemi ve nispi başarıları gözden kaçtı. Ve birçokları Libya'da Ouchy'yi takip eden yıllarda neler olduğunu farkında değildi. Osmanlı Devleti'nin Libya'yı terk ederek, memleketi İtalya'nın insafına bıraktığı zannedilir. Bu, tamamen yanlıştır. Ouchy'de Osmanlılara tanınan haklar sayesinde Libya ile bağlar kopmadı. Ve bunlar hem resmi hem de gayri resmi yollardan, 1919'un ilk aylarına kadar devam etti."

"Veliaht Yusuf İzzetin Efendi Zincirlikuyu köşkünde 1 Şubat 1916'da vefat etti... Ya ölüm sebebi? Resmi kayıtlara göre intihar. Ne şekilde? Kol damarlarını keserek."

Tıpkı babasından 42 yıl sonra, tam olarak aynı oyunun bire kez daha oynanışı ve tarihin bir kez daha tekerrürü!

"Halbuki Ferit Paşa'nın İngiliz ve diğer Müttefikler'e karşı tavır ve hareketleri, millet ve devlet için zararlı olduğu kadar, onursuz ve haysiyetsiz idi."

"19 Mayıs 1919'da İngiliz, Fransız ve Amerikan gemilerinden mürekkep bir filo İzmir limanına vardı. Amerikan gemilerinin filoya dahil olması garipti zira bu ülke savaşa 1917'den itibaren iştirak edip ... Osmanlı'ya harp ilan etmemişti. Ertesi günü, 15 Mayıs 1919'da, filonun getirdiği tam teşekküllü bir Yunan Tümeni karaya çıkarak şehri işgal etti."

"Müttefikler 16 Mart 1920 günü, tehditlerinin birini şiddetle tatbit etti. İngiliz, Fransız ve İtalyan askerleri ani bir baskın ile İstanbul'u işgal etti. Mütareke şartlarının bu beklenmedik ihlali asker ve polislerimizin kanı dökülerek tatbik edildi... İstanbul'da gezinen müttefik devriyeleri arasında Amerikan bahriyelilerinin bulunuşu..."

Yukarıdaki son iki paragrafla bağlantı konular merkezinde bir yazı yakında tamamlanabilir...

"19 Ekim 1922 günü Refet Paşa gemiyle İstanbul'a geldi... Refet Paşa hemen büyük bir şevk ve heves ile işe sarıldı. Ve türlü açık ve... örtülü, gizli faaliyetlere girişti... 20 Ekim 1922'de Refet Paşa'nın getirdiği 100 jandarmaya İngilizler izin verdi, jandarmalar sahile çıktı. Hemen yürüyüş koluna giren askerler, Sirkeci'den Divan Yolu'na, oradan da Ayasofya'ya gitti. Ahali bu basit yürüyüşü bir zafer alayına çevirdi. Namazdan sonra camide şükran duaları okundu..."

Hasan Basri Danışman tarafından, Osmanlı hariciyecilerinin sonuncularından; dedesi Mustafa Reşit Paşa merkezli olarak yazılan ve Osmanlı Devletinin Türkiye Cumhuriyetine dönüşümü macerasının, kamuoyu tarafından neredeyse hiç bilinmeyen çok ince ayrıntılarına da ışık tutan, bu son derece önemli eser 1998 basımı olduğu için muhtemelen ancak sahaflarda bulunabilir.

Yaftalar:
 
Zihniyet ve Tasarım
Perşembe, 11 Haziran 2020

Kısa sayılabilecek bir süre önce tasarım anlayışı kavramını ve etkilerini gemi mühendisliği bağlamında birkaç numune ile ele almıştık, yine eski sitede de "Milli Denizaltı: MİLDEN - Mürettebat" başlıklı yazıda bu hususta bir iki kelâm edilmişti. Söz konusu kavramın, mühendislik açısından son derece önemli olduğu için zaman zaman farklı konularla ve temel ilgi alanımız olan denizcilik doğrultusunda, ele alınmaya devam edilmesi beklenebilir.

Bugün ağımıza düşenler; Norveç ve İspanya ikilisi olacak. Norveç donanması, barış zamanında dahi olsa, hemen kıyılarının dibinde, savaş gemisi batırma yeteneği alanında haklı bir üne sahip, tabii batırdıkları gemiler hep kendi gemileri olunca mesele biraz daha şenleniyor.

KNM Oslo fırkateyni 24 Ocak 1994 itibarı ile battığı noktada

Resim.1) Oslo sınıfı fırkateynlerin ilk gemisi F-300 (KNM Oslo) 24 Ocak 1994 itibarı ile battığı noktada.
Aynı sınıftan F-302 (KNM Trondheim) ise 17 Mart 2006'da benzer şekilde yaralandı ve iki sugeçirmez bölmesi su dolduysa da zorlukla batmaktan kurtarıldı fakat onarılmayarak hizmet dışına çıkartıldı ve hedef gemisi yapıldı.
Oslo sınıfı gemiler, ABD kökenli Dealey sınıfı refakat muhribi tasarımı temel alınarak, Norveçliler tarafından kendi ihtiyaçlarına göre uyarlanan ve Norveç'de inşa edilen gemilerdi.

Devamını oku...
 
Derin Mavi Denizde Bir Kedibalığı
Pazar, 07 Haziran 2020

Fazlasıyla ciddi ve âsab bozucu ya da teknik meselelerden biraz uzaklaşıp arada daha hafif, yumuşak ve tehlikesiz, mavili musikî'den ibâret bir konuya el atmak iyi olabilir gibi görünmüştü ama yine olmayacak gibi çünkü gelen mevzunun kökeninde büyük bir zulüm ve hesapsız acılar da yatıyor.

Eğer 1981'de TRT'de Kökler adıyla gösterilen diziyi hatırlayanlar varsa, Batı Afrika'dan köle tacirleri tarafından kopartılarak Kuzey Amerikaya götürülen ve köleleştirilen, Müslüman Kunta Kinte'nin hikâyesini hemen anımsayacaklardır.

Evet, kedibalıkları derin ve mavi denizlerde yüzemez, onlar ancak sığ, çamurlu ve bataklık kahverengi nehirlerde ve göllerde yüzüp tatlısuda yaşayabilirler, yorumlamak okuyucuya kalsın.

1990'larda birbirinden bağımsız iki araştırmacı: Sylviane Diouf [1] ve Gerhard Kubik [2] tarafından gerçekleştirilen ve Kuzey Amerika'daki köle zencilerin ürettiği bir müzik olan, sonrasındaki süreç ile Jazz, Rock, Hard Rock, Heavy Metal gibi türlerin doğmasına da sebep olacak; Blues'un kökenlerini üzerine yaptıkları araştırmaların sonuçları son derece şaşırtıcı bir durumu ortaya koymuştu.

Devamını oku...
 
Su Üstüne Yazı Yazsam Kalır mı?
Cuma, 05 Haziran 2020

Alçak-basınç kavitasyon deney havuzu, Hollanda

Resim.1) Hollanda'da 1972'de hizmete alınan Dünyanın ikinci alçak-basınç deney havuzunun kesitini gösteren bir çizim.

Başarılı bir pervane tasarlayabilmek için pervane çevresinde oluşan basınç dağılımının, ortamdaki sıvı ile etkileşime girmesi neticesinde meydana gelen kovuklanma hâdisesinin çok dikkâtle incelenmesi gerektiği, oldukça uzun zaman önce anlaşıldıktan sonra, bu alanda etkili çözümler oluşturmaya yönelik çeşitli yaklaşımlar da geliştirilmeye başlanmıştı.

Kavitasyon tünelleri, 1895'de imâl edilen ilk örneğinden itibâren bu sahada kullanılan en yaygın donanımlar olduysa ve zaman içerek giderek geliştiyse de çeşitli ihtiyaçlar sebebiyle farklı araştırma yöntemleri de geliştirildi ki bunlardan biri olan "alçak-basınç deney havuzları" yazının konusunu teşkil edecektir. Söz konusu tesisler, köklü bir geçmişe sahip olan ve başlangıçta, gemi direncinin ölçekli modeller ile deney ve ölçümler yapmak vasıtasıyla tespit edilmesinde kullanılan, geleneksel gemi model deney havuzlarının oldukça gelişmiş, yenilikçi bir türevidir.

Devamını oku...
 
BaşlangıçÖnceki 1 2 3 4 5 6 7 8 SonrakiSon

Telif Hakkı © 1997-2021 [uskudar.biz]
- sürüm 6.0.0 - Bütün Hakları Saklıdır.
Kullanım şartları için tıklayın!